Wararka laga helayo deegaanka Raar ee hoostaga degmada Buurhakaba ee gobolka Bay ayaa sheegaya in kooxda Al-Shabaab ay ugu dambeyn sii daysay shan qof oo ka tirsanaa shaqaalaha hay’ad samafal, kuwaas oo muddo ku jiray gacanta kooxda kadib markii la afduubtay.
Sida ay sheegayaan wararka deegaanka, shanta qof ayaa lagu afduubtay deegaanka Raar xilli ay ku guda jireen howlo la xiriira shaqada samafalka. Afduubka ayaa walaac xooggan ku abuuray dadka deegaanka iyo ehelada shaqaalaha, maadaama kooxda Al-Shabaab ay horey uga geysatay deegaanno ka tirsan Koonfurta iyo Bartamaha Soomaaliya falal afduub iyo hanjabaado la xiriira shaqaalaha iyo dadka rayidka ah.
Wararka la helayo ayaa intaas ku daraya in sii deynta shantan qof ay timid kadib markii la bixiyay madax-furasho, iyadoo lacagta lagu sheegay inay ahayd kun dollar qofkiiba. Haddii xogtan la xaqiijiyo, wadarta lacagta la bixiyay ayaa noqonaysa qiyaastii 5,000 oo dollar.
Afduubka shaqaalaha hay’adaha samafalka ayaa ah arrin si weyn u saameyn karta howlaha gargaarka ee Soomaaliya, gaar ahaan deegaanada ay ka jiraan colaadaha iyo xaaladaha amni ee adag.
Hay’adaha samafalka ayaa inta badan ka shaqeeya meelaha ay dadka ugu baahi badan yihiin adeegyada caafimaadka, cuntada, biyaha iyo taageerada bani’aadannimo. Shaqaalaha goobahaas ka howlgala ayaa mararka qaar wajahaya khataro ay ka mid yihiin afduub, dhac, hanjabaad iyo weerarro.
Dhacdadan ayaa sidoo kale dib u soo celin karta walaaca laga qabo amniga shaqaalaha samafalka ee ka howlgala gobolka Bay iyo deegaanada ku dhow Buurhakaba.
Sida wararka deegaanka lagu sheegay, shanta qof ayaa dhammaantood u shaqeynayay hay’ad samafal, waxaana laga qafaashay deegaanka Raar.
Ilaa hadda si rasmi ah looma shaacin magacyadooda, xilalkooda ama hay’adda ay u shaqeynayeen. Sidoo kale, ma cadda halka lagu hayay muddadii ay afduubka ku jireen iyo xaaladda caafimaad ee ay ku sugnaayeen markii la sii daayay.
Haddii ay soo baxaan warar dheeraad ah oo ka yimaada ehelada, maamulka deegaanka ama hay’adda ay u shaqeynayeen, waxaa suuragal ah in la helo xog dheeraad ah oo ku saabsan xaaladdooda.
Wararka sheegaya in madax-furasho loo bixiyay sii deynta shaqaalaha ayaa dhalinaya su’aalo ku saabsan sida kooxaha hubeysan ay dhaqaale uga helaan dadka ay afduubtaan.
Haddii lacagta kunka dollar ah qofkiiba ay sax noqoto, tani waxay muujinaysaa in afduubku uu weli yahay mid ay kooxaha hubeysan u arki karaan il dhaqaale, gaar ahaan meelaha ay saameyntooda ku leeyihiin.
Dhanka kale, bixinta madax-furashada waxay dhalin kartaa dood ku saabsan sida loo ilaalin karo nolosha dadka la afduubto iyadoo aan la sii xoojin dhaqaale ahaan awoodda kooxaha hubeysan.
Dadka ku nool deegaanada ay ka jiraan xaaladaha bani’aadannimo ee adag ayaa si weyn ugu tiirsan hay’adaha samafalka. Haddii shaqaalaha hay’adahaasi ay dareemaan cabsi joogto ah, waxaa dhici karta in qaar ka mid ah hay’adaha ay yareeyaan ama hakiyo howlahooda.
Arrintaas ayaa si gaar ah saameyn ugu yeelan karta dadka nugul ee ku nool deegaanada ay ka jiraan abaaraha, barakaca iyo adeegyada aasaasiga ah oo xaddidan.
Buurhakaba iyo deegaanada ku xeeran ayaa muddooyinkii lasoo dhaafay wajahayay caqabado dhinaca amniga iyo bani’aadannimada ah, taas oo ka dhigaysa in shaqada hay’adaha gargaarku ay muhiimad gaar ah leedahay.
