Wasaaradda Waxbarashada, Hiddaha iyo Tacliinta Sare ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa guulo la taaban karo ka sameyneysa horumarinta waxbarashada dalka, iyadoo xoogga saareysa sidii kor loogu qaadi lahaa tayada manhajka waxbarasho iyo shahaado macalinimo, iyadoo Wasaaradda uu hormuudka ka yahay Wasiir Faarax Sheekh Cabdulqaadir.
Tan iyo markii uu xilka la wareegay Cabdulqaadir ayaa bilaabay qorshayaal kala duwan oo uu sare ugu qaadayo heerka waxbarashada Soomaaliya, isaga oo ujeedadiisu tahay in la helo aqoonsi heer caalami ah. Wasaaraddu waxay dib u eegis ku samaysay manhajka waxbarashada qaranka, waxaanay si firfircoon u hubinaysaa tayada barayaasha dugsiyada dalka.
Isbadalka cusub ee looga gol leeyahay in lagu soo afjaro dulduleelada dhanka waxbarashada ah ee ragaadiyay horumarka dalka uu ku tallaabsanayay sanadihii ugu dambeeyay ayaa waxaa si weyn u soo dhaweeyay shacabka Soomaaliyeed. Waxa xusid mudan in hindisahani uu kordhiyey muddada waxbarashada jaamacadda oo ahayd saddex ilaa afar sano, lagana dhigay shan sano, taas oo muujinaysa sida ay uga go’an tahay kor u qaadista qoto dheer iyo tayada waxbarashada heer jaamacadeed.
Sidoo kale, wasaaraddu waxay sheegtay inay hadaf ka leedahay dadaalladan lagu horumarinayo waxbarashada si dalku u helo shahaadooyin waxbarasho oo la tartami kara nidaamka waxbarasho ee dalalka deriska iyo kuwa horumaray.
Qorshahan oo ahaa mid aad u weyn ayaa hadda hirgalay, iyadoo laga gudbay caqabado badan oo ay wasaaraddu soo wajahday, kuwaasoo ay ka mid ahaayeen in dib u eegis ballaaran lagu sameeyo tirada xarumaha waxbarashada dalka iyo heerarkooda tayada, kuwaasoo lagu qiimeeyay waxqabadkooda waxbarasho.
Wasaaradda waxbarashada Soomaaliya ayaa mudnaan siineysa sidii loo heli lahaa waxbarasho tayo sare leh iyo shahaadooyin shaqo si ay ardaydu ugu tartamaan caalamka, halkii ay xoogga saari lahaayeen ilaha dhaqaale ee xarumaha waxbarashada.
Sanadkii la soo dhaafay, wasaaraddu waxay shaqaaleysiisey ku dhawaad ​​3,000 oo macalimiin ah kuwaas oo natiijo wanaagsan ka keenay imtixaanaadkoodii, kuwaas oo ka mid ahaa 8,000 oo ka mid ah ka qaybgalayaasha. Macallimiintan oo dhamaantood hadda u shaqeeya dowladda ayaa ka shaqeeya iskuullo ay dowladdu maamusho, waxayna mas’uul ka yihiin waxbaridda in ka badan 100,000 oo caruur Soomaaliyeed ah.
Caruurta ka kala timid 31 degmo oo ka kala tirsan dowlad goboleedyada Galmudug, Koonfur Galbeed, Hirshabelle iyo Jubaland iyo sidoo kale gobolka Banaadir ayaa ah kuwii ugu horeeyay ee ka faa’ideysanaya barnaamijkan oo looga gol leeyahay in lagu fidiyo waxbarashada iyo sidii loo dhisi lahaa mustaqbal ifaya oo ubadka Soomaaliyeed.
Iyadoo ay jiraan caqabado, wasaaraddu waxay mudnaanta siisay bixinta waxbarasho tayo sare leh. Waxay shaqaaleysiisey in ka badan 3,000 oo macalimiin ah, kuwaas oo ku guuleystay imtixaanadii, si ay wax u bartaan in ka badan 100,000 oo caruur Soomaaliyeed ah oo ku nool 31 degmo.
Wasaaradda Waxbarashada ayaa mar kale xaqiijisay inay ka go’an tahay qorshaha waxbarashada ee ESSP 2022-2026, kaasoo xoogga saaraya waxbarashada dalka oo dhan si siman oo tayo sare leh iyadoo aan wax lacag ah laga qaadin.
Sabti, June 22, 2014 (HOL) — Imtixaanka mideysan ee dugsiyada sare ayaa si rasmi ah uga furmay caasimadda iyo guud ahaan gobollada dalka. Imtixaanka ayaa waxaa ka qeyb galay in ka badan 37,000 oo arday, kuwaasoo isugu jiray kuwii ku sugnaa deegaannadii dhawaan laga saaray Al-shabaab iyo magaalooyinka Waqooyiga ee Laascaanood iyo Buuhoodle oo ay horay sannado badan u maamulayeen maamulka la baxay Somaliland.
Tallaabo la taaban karo ayaa xukuumaddu ka bilowday magaalooyinka iyo degmooyinka ay ka mid yihiin Laascaanood, Buuhoodle, Ceeldheer Afmadow iyo Ceel-Waaq imtixaankii shahaadiga ahaa ee dugsiga sare, taas oo muujinaysa horumar la taaban karo oo dhinaca waxbarashada dalka ah.
Wasaaradda Waxbarashada ayaa iftiimisay in tayada Imtixaanka sanadkan uu ka sare maray imtixaankii la qaaday tobankii sano ee la soo dhaafay, iyadoo ardayda siisay fursad ay ku sii wataan waxbarashada sare ee jaamacadaha kala duwan ee caalamka.
Dadaalkaasi waxa ay horseed u noqdeen wax-ka-beddelka hannaanka waxbarasho ee Soomaaliya, kaas oo halgan ku jiray 30-kii sano ee la soo dhaafay, soo celinta kalsoonida ardayda iyo waalidiinta iyo in mustaqbal ifaya u horseeda ubadka qaranka. Si kastaba ha ahaatee, waxqabadyadan muuqda ayaa hadda bogsiinaya boogihii muddada dheer ka dhex jiray bulshada waxbarashada iyo waalidiinta, kuwaas oo hadda rajo ka qaba rajooyinka waxbarasho ee carruurtooda.
