Madaxweynaha Congo Félix Tshisekedi ayaa sheegay in dhiggiisa Kenya William Ruto uu si xun u maamulay Geedi socodka Nairobi ee nabadda dalkiisa.
Waxa uu sheegay in Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Kongo (DRC) ay ku xidhan tahay oo keliya Hannaanka Luanda, kaas oo uu hoggaamiyo Madaxweynaha Angola João Lourenço.
Isagoo ka hadlayay dood-cilmiyeed ku saabsan xaaladda DRC oo ay soo qabanqaabisay Brookings Africa Security Initiative iyo Initiative Kobaca Afrika, ayaa madaxweyne Tshisekedi yiri: “Waxaa jira laba hab. Waxaa jiray Hannaanka Nayroobi ee uu wado Uhuru Kenyatta, kaas oo, nasiib daro, uu markii dambe maamulay madaxweynaha cusub William Ruto. Si xun buu u maareeyay. Hawshu waxay ku dhowdahay inay dhimato marka laga reebo xaqiiqda ah in fududeeyaha loo magacaabay Uhuru Kenyatta, uu sii joogo. Madaxweyne Ruto wuxuu qaatay qadiyadda Rwanda.”
Ma uusan faahfaahin sheegashada Rwanda, laakiin wuxuu u muuqday inuu tixraacayo wareysi uu madaxweyne Ruto siiyay majaladaha Afrikada ah ee Jeune Afrique iyo Warbixinta Afrika bishii May kaasoo uu uga hadlay dagaalka Congo Bari: “Sida Madaxda dowlad goboleedyada, waxaan shir ku weydiinay, M23 ma Rwandan baa mise waa Congo? DRC-na waxay sheegtay inay Kongo u dhasheen. Dhammaadkii doodda. Haddii ay yihiin reer Kongo, sidee ku noqotaa dhibaatada Rwanda? ”
Iyadoo taas ka jawaabeysa, DRC waxay u yeertay danjirayaasheeda u joogay Kenya iyo Bulshada Bariga Afrika (EAC).
Madaxweynaha Congo ayaa hadda ku tiirsan Hannaanka Luanda si uu nabad ugu soo dabbaalo Bariga Kongo
Laakin, iyadoo saraakiisha Kinshasa ay sheegeen inay tahay qaabka kaliya ee looga wadahadli karo nabadda bariga DRC waxay sidoo kale u muuqataa inay istaagtay.
Xidhiidhka u dhexeeya Madaxweyne Ruto iyo dhiggiisa waxa uu u dhexeeyaa qabow iyo qabow sidaas oo kale xidhiidhka labada dal ee EAC-da ah.
Arrimuhu waxa ay yeesheen meel xun bartamihii bishii April, markii saraakiisha sirdoonka DRC ay xireen oo ay xireen laba ka mid ah shaqaalaha Kenya Airways oo lagu eedeeyay in ay waayeen dukumentiga kastamka ee alaab qiimo leh.
Balse xiisada ayaa soo jiitameysay tan iyo bishii Diseembar 2023, markaasoo guddoomiyihii hore ee guddiga doorashada DRC Corneille Nangaa uu ka bilaabay Nairobi isbaheysiga webiga Congo, oo ah qaab siyaasadeed oo ay xulafo la yihiin fallaagada M23 ee dagaalka kula jirta ciidamada dowladda ee ku sugan Bariga Kongo.
Bishii May, Madaxweyne Ruto ayaa u diray Ra’iisul Wasaaraha Musalia Mudavadi Kinshasa si uu fariin gaar ah u gaarsiiyo dhiggiisa Kongo, waxaana u muuqday in xiriirkoodu uu dhalaalayo.
Magaalada Kinshasa, Mr Mudavadu wuxuu yiri: “Waxaan nahay shuraako wadamo ka tirsan EAC. Waxaan rabnaa inaan sii wadno wada shaqeynta si wadajir ah oo aad uga dhow Waxa aanu danaynaynaa in aanu kobcino ganacsiga iyo ganacsiga ka dhexeeya wadamadeena”.
Ma aysan qaadan waqti dheer ka hor inta uusan Dr Ruto u xoqin Kinshasa qaab qaldan.
Isla bishii Maajo hogaamiyaha Kenya wuxuu la hadlay Jeune Afrique iyo The Africa Report taasoo dhalisay khilaaf diblomaasiyadeed oo kale.
