Xildhibaan Muuse Suudi Yalaxow ayaa lagu eedeeyay inuu gacan ka hadal kula kacay wariye su’aalo ka weydiinayay xiisadda siyaasadeed ee ka taagan magaalada Muqdisho, gaar ahaan wararka sheegaya in dowladda Federaalka Soomaaliya ay qorsheynayso weerar ka dhan ah hoyga Madaxweynihii hore ee Soomaaliya, Shariif Sheekh Axmed.
Eedeyntan ayaa dhalisay su’aalo ku saabsan xiriirka siyaasiyiinta iyo warbaahinta, iyadoo dhacdada la sheegay ay kusoo beegmayso xilli ay cirka isku shareertay xiisadda u dhexeysa dowladda Federaalka iyo siyaasiyiinta mucaaradka qaarkood.
Wararka la isla dhexmarayo ayaa sheegaya in wariye uu Muuse Suudi wax ka weydiiyay wararka ku saabsan qorshe la sheegay in dowladda Federaalka ay ku doonayso inay weerar ku qaaddo guriga Shariif Sheekh Axmed.
Su’aasha wariyaha ayaa la sheegay inay la xiriirtay xaaladda amni ee Muqdisho iyo eedeymaha mucaaradku u jeediyeen dowladda ee ku saabsan dhaq-dhaqaaqyada ciidamada ee agagaarka hoyga madaxweynihii hore.
Sida ku cad eedeynta la faafiyay, Muuse Suudi ayaa la sheegay inuu wariyaha feeray kaddib su’aasha uu weydiiyay.
Dhacdadan la sheegay waxay ku soo beegmaysaa xilli ay Muqdisho ka taagan tahay xiisad siyaasadeed iyo mid amni oo la xiriirta hoyga Shariif Sheekh Axmed.
Dhanka kale, Hay’adda Nabad-sugidda iyo Sirdoonka Qaranka (NISA) ayaa eedeymo u jeedisay rag hubeysan oo ay sheegtay inay xiriir la leeyihiin Shariif, kuwaas oo ay ku eedeysay inay weerareen ciidamadeeda.
Labada dhinac ayaa bixiyay warbixinno kala duwan oo ku saabsan dhacdooyinka, waxaana muhiim ah in eedeymahaas si madax-bannaan loo baaro.
Warbixinnadan waxay muujinayaan sida xaaladda siyaasadeed ee caasimaddu u noqotay mid xasaasi ah, gaar ahaan marka ay isugu yimaadaan murannada siyaasadeed, dhaq-dhaqaaqyada ciidamada iyo eedeymaha la xiriira amniga.
Wararka sheegaya in dowladda Federaalka ay qorsheynayso weerar ka dhan ah hoyga Shariif Sheekh Axmed ayaa maalmihii la soo dhaafay si weyn looga hadlayay warbaahinta iyo baraha bulshada.
Dhanka kale, Wasiirka Gaashaandhigga Soomaaliya, Axmed Macallin Fiqi, ayaa 14-kii Oktoobar beeniyay in dowladda ay weerartay guriga madaxweynihii hore, isaga oo sheegay in dowladda ay doorbidayso wada-hadal iyo xal nabadeed.
Sidaas darteed, sheegashada ah in weerar la qorsheeyay waa in si taxaddar leh loo adeegsadaa, maadaama aan la hayn caddayn madax-bannaan oo xaqiijinaysa in amar rasmi ah oo weerar lagu qaadayo hoyga Shariif la bixiyay.
Wariyeyaashu waxay door muhiim ah ku leeyihiin inay shacabka gaarsiiyaan xogta, weydiiyaan mas’uuliyiinta su’aalo adag, isla markaana soo bandhigaan arrimaha danta guud khuseeya.
Dhanka kale, siyaasiyiinta iyo dadka xilalka haya waxay xaq u leeyihiin inay ka jawaabaan su’aalaha, saxaan xogta ay u arkaan khaldan, ama diidaan eedeymaha aan caddaynta lahayn. Khilaafka noocaas ah waa in lagu xalliyaa dood iyo jawaab cad, ee aan lagu xallin gacan ka hadal.
Xorriyadda saxaafadda, badbaadada wariyeyaasha iyo xaqa ay shacabka u leeyihiin inay helaan xog sugan ayaa ah arrimo muhiim u ah isla-xisaabtanka iyo xasilloonida siyaasadeed ee dalka.
