Heerka biyaha Webiga Shabeelle ee magaalada Jowhar ayaa toddobaad gudihii kor u kacay 2.22 mitir, isagoo gaaray 4.70 mitir, sida lagu sheegay xogtii ugu dambeysay ee FAO-SWALIM ee muddadii u dhexeysay 7-da ilaa 13-ka Oktoobar.
Kororka biyaha ayaa sare u qaaday walaaca laga qabo suurtagalnimada fatahaado saameyn ku yeelan kara deegaannada ku teedsan webiga, xilli Soomaaliya ay ku jirto xilliga roobabka Deyrta.
Sida xogta la soo gudbiyay muujinayso, heerka biyaha ee Jowhar ayaa 30 sentimitir oo keliya ka hooseeyay xadka 5.00 mitir ee loo asteeyay khatarta fatahaadda ee dhexdhexaadka ah. Arrintan ayaa muujinaysa muhiimadda ay leedahay in si dhow loola socdo xaaladda webiga, gaar ahaan haddii roobabku sii kordhaan maalmaha soo socda.
FAO-SWALIM ayaa ka digtay in roobabka laga filayo qaybo ka mid ah Soomaaliya iyo dhulka buuraleyda Itoobiya ay kordhin karaan biyaha Webiga Shabeelle iyo Webiga Jubba. Biyaha ka yimaada dhulka sare ee Itoobiya ayaa door muhiim ah ku leh heerarka labada webi, taasoo ka dhigan in biyuhu kordhi karaan xitaa marka roobabku ku yar yihiin gudaha Soomaaliya.
Jowhar ayaa ka mid ah deegaannada muhiimka u ah beeraha Soomaaliya, waxaana bulshada ku nool magaalada iyo nawaaxigeeda ay si weyn ugu tiirsan yihiin Webiga Shabeelle. Haddii ay dhacdo fatahaad, waxaa halis geli kara dhul-beereedka, guryaha ku dhow jiinka webiga, waddooyinka iyo hantida dadka deegaanka.
Dhanka kale, heerarka biyaha Webiga Shabeelle ee Beledweyne, Bulo Burte iyo Deefow ayaa iyaguna muujiyay isbeddello kala duwan, inkasta oo xogta la soo gudbiyay ay tilmaamayso in heerarkoodu ay weli ka hooseeyeen xuduudaha fatahaadaha ee goobahaas.
Webiga Jubba ayaa guud ahaan laga soo sheegay xaalad deggan, iyadoo heerarka biyaha ee Doolow iyo Luuq ay sameeyeen isbeddello kooban. Si kastaba ha ahaatee, hay’adaha ku shaqada leh ayaa muhiimad gaar ah siinaya la socodka labada webi, maadaama roobabka xilliga Deyrta ay sababi karaan isbeddel degdeg ah oo ku yimaada heerarka biyaha.
Soomaaliya waxay hore ula kulantay fatahaado waaweyn oo sababay khasaare naf iyo maalba leh, gaar ahaan sannadihii 1997 iyo 2023. Fatahaadahaasi waxay saameeyeen guryaha, beeraha, xoolaha iyo kaabeyaasha muhiimka u ah nolosha bulshada.
Iyadoo laga duulayo xaaladda hadda jirta, waxaa muhiim ah in maamulka Hirshabeelle, hay’adaha dowladda iyo kuwa samafalka ay xoojiyaan la socodka heerarka webiyada, diyaariyaan qorshayaasha daad-gureynta, isla markaana bulshada gaarsiiyaan digniinaha ku saabsan meelaha halista ugu jira fatahaadaha.
Dadka ku nool hareeraha Webiga Shabeelle ayaa sidoo kale looga baahan yahay inay feejignaadaan, raacaan digniinaha rasmiga ah, kana fogaadaan meelaha ay biyuhu si xooggan ugu qulqulayaan.
Inkasta oo kororka biyuhu muujinayo xaalad u baahan taxaddar, haddana fatahaad weyn lama xaqiijin karo ilaa ay soo baxaan xog iyo digniino rasmi ah oo dheeraad ah. Sidaas darteed, la socodka joogtada ah iyo diyaar-garowga hore ayaa muhiim u ah ilaalinta nolosha dadka iyo hantidooda.
