Sheekada Cabdullaahi, oo ah ilmo sagaal bilood jir ah, ayaa tusaale u noqotay saameynta ba’an ee abaaraha ku yeesheen qoysaska Soomaaliyeed, gaar ahaan dadka ku tiirsan xoolaha.
Cabdullaahi wuxuu hooyadii waayay wax yar kaddib markii ay dhashay. Tan iyo markaas, waxaa daryeelkiisa gacanta ku haysay ayeeyadiis Shariifa, oo ka soo jeedda bulsho xoolo-dhaqato ah.
Shariifa waxay mar lahayd xoolo badan oo ay nolosha qoyskeeda ku maareyn jirtay. Waxaa u badnaa in ka badan 28 lo’, kuwaas oo ay ka heli jirtay caano iyo hilib ay ku quudiso qoyskeeda.
Laakiin abaarihii daba dheeraaday ayaa gebi ahaanba baabi’iyay xoolihii ay ku tiirsaneyd,Abaaruhu waxay baabi’iyeen noloshii qoyska.
Xooluhu waxay muddo dheer ahaayeen laf-dhabarta nolosha Shariifa iyo qoyskeeda. Caanaha iyo hilibka ay ka heli jirtay lo’da ayaa u ahaa il muhiim ah oo ay ku dabooli jirtay baahiyaha maalinlaha ah.
Markii abaartu sii xoogeysatay, xoolihii ayaa bilaabay inay dhintaan, ugu dambayntiina dhammaan xoolihii Shariifa way dhinteen.
Taasi waxay ka dhigan tahay in qoyska laga qaaday ilihii ay ku tiirsanaayeen ee cuntada iyo dhaqaalaha.
Shariifa waxay markaas wajahday xaalad laba-geesood ah: waxay lumisay xoolihii qoyskeeda, iyadoo isla markaana gacanta ku haysay ilmo yar oo u baahan daryeel caafimaad iyo nafaqo.
Xaaladda Cabdullaahi awgeed, Shariifa waxay safar dheer uga soo baxday Dowlad-goboleedka Hirshabeelle, iyadoo u soo dhaqaaqday magaalada Muqdisho,Ujeeddadu waxay ahayd inay ilmaha u hesho daryeel caafimaad oo naf-badbaadin ah.
Safarkaasi wuxuu muujinayaa sida abaartu u qasabtay qoysas badan inay ka guuraan deegaannadii ay ku noolaayeen, iyagoo raadinaya cunto, biyo, caafimaad iyo gargaar.
Qoysas badan oo xoolo-dhaqato ah ayaa xaalad la mid ah wajahaya, maadaama xoolihii ay noloshoodu ku tiirsanayd ay abaartu saameysay ama gebi ahaanba dabar gooyeen.
Abaaraha iyo dhibaatooyinka dhaqaale ayaa si gaar ah u saameeya carruurta, kuwaas oo u baahan cunto iyo nafaqo joogto ah si ay si caafimaad leh ugu koraan.
Marka qoysasku lumiyaan xoolihii, dakhliga iyo ilihii cuntada, carruurta ayaa inta badan noqda kuwa ugu horreeya ee wajahaya nafaqo-darro.
Hay’adaha gargaarka ayaa muddo dheer ka digayay in isku-darka abaaraha, barakaca, colaadaha iyo yaraanta gargaarka uu kordhin karo tirada carruurta u baahan daaweyn iyo nafaqo-darro.
Qoysas badan oo hore ugu tiirsanaa taageerada hay’adaha gargaarka ayaa hadda wajahaya xaalad ay adagtahay inay helaan adeegyada caafimaadka, cuntada iyo nafaqada.
Safarka Shariifa iyo Cabdullaahi ee Muqdisho wuxuu sidoo kale muujinayaa sida caasimaddu ugu noqotay meel ay dadka abaartu saameysay u yimaadaan si ay u helaan adeegyo caafimaad iyo gargaar.
Dad badan oo ka yimid gobollada ay abaartu sida daran u saameysay ayaa ku wajaha Muqdisho iyo magaalooyinka kale, taasoo kordhin karta tirada dadka barakacayaasha ah iyo culayska saaran adeegyada caafimaadka iyo gargaarka.
